Thema-avond voor professionals - "Aan tafel!"

Thema-avond voor professionals - "Aan tafel!"

Op donderdag 19 maart 2020 organiseert Karakter een thema-avond voor professionals. De avond staat in het teken van eet- en voedingsproblemen bij kinderen met autisme en/of ADHD.

Banner Uitnodiging

Een groot deel van de kinderen met ADHD en/of autisme heeft in meer of mindere mate last van eetproblemen. Dit kan betekenen dat een kind te weinig eet of heel selectief eet met mogelijk gewichtsverlies of een afbuigende lengtegroei als gevolg. Ook kan het zijn dat een kind met deze problematiek juist de neiging heeft om te veel te eten of misschien wel bijzondere dingen te eten. Soms is het kind al langer bekend met deze problematiek en kan het inzetten van behandeling helpen. Op andere momenten ontstaat de eetproblematiek juist door de ingezette behandeling (denk bijvoorbeeld aan medicatie) en is soms een aanpassing van deze behandeling nodig.

Naast te weinig of te veel eten, kan het gedrag aan tafel ook voor problemen zorgen waar ouders tegenaan lopen. Een deel van de genoemde eetproblemen ontstaan al op zeer jonge leeftijd en kunnen aanleiding zijn om hulp te zoeken waarna bijvoorbeeld autisme wordt vastgesteld en behandeling wordt ingezet. Ook zijn er geregeld zorgen bij ouders over onder- of juist overgewicht ten gevolge van de stoornis of de behandeling hiervan.

Op deze kennisavond voor professionals geven wij een overzicht van eetproblemen die kunnen bestaan of ontstaan bij ADHD en bij autisme. Ook geven we tools hoe deze eetproblemen op te sporen en reiken we mogelijkheden aan om de problemen aan te pakken.

Voor wie?
Professionals in de gespecialiseerde GGZ, basis GGZ, kinder- en jeugdpsychiatrie, jeugdhulpverlening, jeugdbescherming, POH-ondersteuners, wijkteams, GGD-artsen en verpleegkundigen, en zorgprofessionals in het basis en voortgezet onderwijs.

Programma
17.30 - 18.15 uur: Ontvangst en inloop: lekkere soep met broodjes en fruit.
18.15 - 18.30 uur: Opening door voorzitter Gigi van de Loo, kinder- en jeugdpsychiater
18.30 - 19.15 uur: Het belang van somatische screening in de kinder- en jeugdpsychiatrie
19.15 - 20.15 uur: Keuze uit workshop 1, 2 of 3*
20.15 - 20.30 uur: Pauze met koffie en thee
20.30 - 21.30 uur: Keuze uit workshop 4, 5 of 6*

*deze workshop kunt u in beide rondes kiezen 

Inhoud
Plenaire lezing over het belang van somatische screening in de kinder- en jeugdpsychiatrie. Door Jet Muskens, kinder- en jeugdpsychiater

Bij volwassenen is bekend dat lichamelijke aandoeningen vaker voorkomen bij psychiatrische patiënten dan in de algemene populatie. 
Bij kinderen met autisme en ADHD blijkt uit een uit een review (2017) dat somatische en psychiatrische co-morbiditeit veel voorkomt en zich verspreid over verschillende somatische gebieden (neurologie, immunologie, gastro-enterologie, metabool en anderen). Bovendien is er bij ontwikkelingsstoornissen een verhoogd risico op een onderliggende genetische oorzaak die gepaard kan gaan met lichamelijke aandoeningen (Muskens, Velders & Staal, 2017). Naast de co-morbiditeit is somatische screening in de kinder- en jeugdpsychiatrie van belang wanneer er langdurig psychofarmaca voorgeschreven worden, waarvan bovendien de klinische gevolgen op lange termijn momenteel nog onbekend zijn.

Bij Karakter is er op de poli en kliniek onderzoek gedaan naar de somatische screening bij kinderen en jongeren met psychiatrische diagnose(s). Bevindingen waren o.a. hoog percentage overgewicht, obesitas, slaapproblemen en dysmorfe kenmerken. Deze gegevens zullen tijdens de presentatie besproken worden en er zal van gedachten gewisseld worden wat dit betekent voor de praktijk.

Er zijn twee workshoprondes waarvoor u zich kunt aanmelden. Maak een keuze uit onderstaande workshops.

Ronde 1

Workshop 1: Beeldvorming rond medicatie bij ADHD en autisme met betrekking tot bijwerkingen op gebeid van eten & gewicht
Gigi van de Loo, kinder- en jeugdpsychiater en Marieke van de Ven, verpleegkundig specialist

Kinderen en jongeren met ASS en/of ADHD gebruiken geregeld ook medicatie zoals stimulantia (methylfenidaat, dexamfetamine) of antipsychotica (o.a. risperidon, aripiprazol). Deze middelen, die heel helpend kunnen zijn, geven ook kans op bijwerkingen zoals versterken of juist verminderen van de eetlust waardoor gewichtstoename of gewichtsverlies kan ontstaan. Dit legt de nadruk op eten en voeding, terwijl het eetpatroon soms al door de problematiek zelf verstoord kan zijn. Binnen deze workshop geven wij een overzicht van de problemen die kunnen ontstaan bij het gebruik van medicatie, het effect hiervan op de kernsymptomen van ASS/ADHD, het effect op het gezin, welke feiten en fabels over gewicht en medicatie bekend zijn en geven we tips hoe eventuele eetproblemen te hanteren in de klinische praktijk, mede aan de hand van casuïstiek. 

Workshop 2: VOLGEBOEKT
Het voedselgevecht
Annemarie van Rest, GZ-psycholoog en ervaringen verteld door een moeder

Alleen maar witte bolletjes met chocolade pasta, smeerkaas van dat ene merk op dat specifieke brood van die ene bakker of alleen maar dingen die bruin zijn. Kinderen kunnen specifieke eetwensen hebben en staan lang niet altijd te springen om groente of fruit. Maar wat nou als een kind of jongere écht ‘nee’ zegt tegen eten in het algemeen of tegen specifieke producten. De eetmomenten geven strijd en je ziet dat het kind in paniek raakt of angstig is wanneer het iets anders moet eten. Buiten de deur eten is er niet bij, laat staan mee doen met kinderfeestjes of spelen bij anderen. 

In de workshop staan we stil bij wat de vermijdende/restrictieve voedselinnamestoornis (ARFID) precies is en welke behandeling mogelijk is. Je krijgt een beeld hoe dat er uit kan zien bij een kind of jongere, ondersteund door een ervaringsverhaal vertelt door een moeder.

Workshop 3: Autisme Spectrum Stoornis en Anorexia Nervosa: een complexe combinatie*
Sandra Schreuder, Kinder- en jeugdpsychiater

Aan de hand van een casus wordt besproken wat de overeenkomsten zijn tussen Autisme en Anorexia Nervosa, welke punten specifiek van belang zijn in de behandeling van een patiënt met dergelijke problematiek en welke specifieke behandelvormen en --programma’s er zijn. De lichamelijke gevolgen van niet eten, overgeven en braken worden besproken.

De rigiditeit, obsessies, zelfbepalendheid en angst voor het aangaan van nieuwe contacten maken de behandeling van Anorexia Nervosa ingewikkeld maar ook uitdagend. Ook het begrijpen van gedrag en reactie vanuit autisme of juist vanuit de eetstoornis geven aanknopingspunten voor behandeling.

Ronde 2

Workshop 4: De relatie van Autisme en/of ADHD met voeding en voedingsinterventies (zoals dieet, probiotica, vitaminen etc). 
Nanda Rommelse, GZ-psycholoog in opleiding tot klinisch neuropsycholoog

In deze workshop wordt een overzicht gegeven van de feiten en fabels rondom voeding en voedingsinterventies in relatie tot ADHD en ASS. Worden kinderen druk van suiker? Helpt een eliminatiedieet bij ADHD? Is vitamine D helpend voor kinderen met ASS? Kunnen probiotica ingezet worden als behandeling voor kinderen met ASS of ADHD? Na deze workshop weet u de antwoorden op deze vragen.

Workshop 5: VOLGEBOEKT
Aan autisme gerelateerde eetproblemen

Drs. Els Burgmeijer, kinderdiëtist van praktijk KernGezond

Meer dan de helft van alle kinderen en jongeren in Nederland met een stoornis in het autismespectrum vertoont afwijkende eetpatronen. Het meest gerapporteerd zijn: sterke voorkeur voor bepaalde soorten of merken voeding; selectiviteit in zicht, geur, smaak, structuur of temperatuur; zeer angstig reageren op nieuwe voedingsmiddelen; weinig eten; en vreemde eetgewoonten en/of rituelen. Deze eetproblemen kunnen worden verklaard vanuit verschillende aspecten van ASS. Wanneer is een afwijkend eetpatroon een eetstoornis en wanneer kun je aan de inzet van een kinderdiëtist denken? Doel van de diëtistische begeleiding is om het kind met (het vermoeden van) ASS te helpen om de moed en het vertrouwen te vinden om zo te kunnen eten dat hij/zij medisch gezien gezond blijft en sociaal gezien niet nog meer buiten de boot valt. Aan de hand van een aantal casussen komen concrete tips aan de orde hoe het eetgedrag van een kind beoordeeld kan worden om zicht te krijgen op de aard en de ernst van het eetprobleem.  We gaan brainstormen over de casuïstiek, wanneer heeft het een meerwaarde een kinderdiëtist in te schakelen? Want: ieder kind is uniek en verdient bij de behandeling van de eetstoornis zorg op maat!

Workshop 6: Autisme Spectrum Stoornis en Anorexia Nervosa: een complexe combinatie*
Sandra Schreuder, Kinder- en jeugdpsychiater

Aan de hand van een casus wordt besproken wat de overeenkomsten zijn tussen ASS en AN, welke punten specifiek van belang zijn in de behandeling van een patiënt met ASS en AN en welke specifieke behandelvormen en –programma’s er zijn. Zo nodig kan worden in gegaan op de lichamelijke gevolgen van niet eten, overgeven en braken.

De rigiditeit, obsessies, zelfbepalendheid en angst voor het aangaan van nieuwe contacten maken de behandeling van AN ingewikkeld maar ook uitdagend. Ook het begrijpen van gedrag en reactie vanuit de ASS of juist vanuit de AN geven aanknopingspunten voor behandeling.

Locatie
Karakter, Reinier Postlaan 12 te Nijmegen. 

Kosten
€ 65,- 

Inschrijven kan via onderstaand formulier
Is het formulier niet zichtbaar gebruik dan deze link >> aanmelden

Accreditatie is aangevraagd voor:

-          kinder- en jeugdpsychiaters (NVvP) - accreditatie is goedgekeurd voor 3 punten.
-          verpleegkundigen en verpleegkundig specialist (VenVn) en (Verpleegkundig Specialist) - accreditatie is goedgekeurd voor 3 punten
-          kinder- en jeugdpsycholoog NIP en orthopedagoog-generalist NVO  (NIP/NVO)
-          Jeugd- en gezinsprofessionals (SKJ) - accreditatie is goedgekeurd voor 3 punten

Programmacommissie

- Wouter Staal, hoogleraar en kinder- en jeugdpsychiater Karakter
- Gigi van de Loo, kinder- en jeugdpsychiater, zorglijn manager behandelzaken Karakter
- Nanda Rommelse, GZ-psycholoog i.o. klinisch neuropsycholoog en wetenschappelijk onderzoek coördinator Karakter, universitair hoofddocent
- Martine van Dongen, kinder- en jeugdpsychiater, zorglijn manager behandelzaken Karakter
- Margriet Stoorvogel, zorglijn manager bedrijfsvoering en GZ-psycholoog Karakter 

Informatie
Meer informatie over de thema-avond: Mayke van Wijk, Reinier Postlaan 12, Nijmegen, tel. 024-3512222 of email: m.smits@karakter.com 

Deze avond wordt georganiseerd door de zorglijn Autisme-ADHD (Neurobiologische ontwikkelingsstoornissen)

Terug naar boven

Waar kan ik terecht?

Vaak komen medewerkers van Karakter bij gezinnen thuis of is er telefonisch of digitaal contact. Voor andere afspraken heeft Karakter de volgende locaties: