“Hoera, het is weer bijna zomervakantie! Aan de ene kant iets waar we allemaal naar uitkijken. Tijd voor ontspanning, even geen school, even geen werk en vooral leuke dingen doen. Als het meezit gaan we ook nog op vakantie. Voor de meeste mensen een heerlijk vooruitzicht! Aan de andere kant kan het ook stress opleveren. Wat laat je de kinderen al die weken doen nu de structuur van school weg is. Bovendien zijn er ook een aantal weken waarin je zelf weer aan het werk moet. En hoe zorg je ervoor dat ‘op vakantie gaan’ ook echt ontspannend is?

Ook als ouder behoefte aan rust en ontspanning
Allereerst is het belangrijk te beseffen dat niet alleen je kind vakantie heeft en behoefte heeft aan rust en ontspanning. Dit geldt zeer zeker ook voor ouders. Naast het werk, het huishouden en andere verplichtingen, rust er een extra belasting op je schouders in het opvoeden en begeleiden van je kinderen. Onze kinder- en jeugdpsychiater zei ooit dat één kind met autisme ongeveer gelijk staat aan vier kinderen zonder diagnose. Wij hebben een tweeling binnen het spectrum, dus die rekensom is niet zo moeilijk. Het is dus broodnodig om ook zelf tijdens de vakantie te kunnen opladen.

Pictogrammen op de koelkastdeur
De sleutel tot een relatief ontspannen zomervakantie zit vaak in voorspelbaarheid. Dat vereist wel enige voorbereiding. Het kan helpen om een visuele weergave te maken van de vakantieperiode. Wij maken altijd een overzicht van de zes weken schoolvakantie waarin we alle belangrijke gebeurtenissen visueel maken met behulp van pictogrammen. Pictogrammen vinden wij via de website http://www.sclera.be. In het overzicht maken we duidelijk wanneer we op vakantie gaan, wanneer we weer thuis komen, in welke weken papa of mama aan het werk zijn, feestjes, verjaardagen, scouting-kamp, uitjes etc. Het overzicht hangt op de deur van de koelkast (koelkastmagneetjes zijn erg handig!), zodat het goed in het zicht is.

Wat ook op de koelkast hangt, is de aangepaste dagstructuur. Hierop staan alle activiteiten die dagelijks voorbij komen. Hoe laat staan we op, op welke tijden wordt er gegeten en hoe laat gaan we weer slapen. Omdat wij vinden dat continuïteit en ritme belangrijk zijn, zeker in de overgang naar de nieuwe schoolperiode, proberen wij ook in de vakanties zoveel mogelijk bij de normale dagstructuur te blijven. Dus niet heel laat naar bed en heel laat opstaan “omdat het vakantie is”, maar zoveel mogelijk in lijn met de gebruikelijke dagindeling. Ook dat geeft rust en duidelijkheid.

Wij eten in de keuken, dus het overzicht is altijd in beeld. Dat biedt aan het einde van de avondmaaltijd altijd een goede gelegenheid om de volgende dag door te spreken. Wat gaan we doen? Waar gaan we naartoe? Wie gaan er mee? Hoe laat vertrekken we? Ofwel, we maken zoveel mogelijk voorspelbaar wat er morgen gaan gebeuren en wat we van de kinderen verwachten. We waken er altijd wel voor dat we de dagen niet te vol plannen. Een te vol programma kan bij de minste onvoorziene afwijking tot stress leiden en dat willen we nu juist niet. We willen ontspanning. We plannen nooit meer dan we als gezin aankunnen. We proberen daarnaast altijd rustmomenten in te bouwen als buffer om afwijkingen op te vangen. Dus als het een uur rijden is naar een uitje, plannen we een half uur extra reistijd voor het geval we in een file komen of lang moeten zoeken naar een parkeerplaats.

Kliertijd
Niet ingevulde tijd is kliertijd. En wachttijden, zoals in rijen of restaurants, zijn altijd lastig, omdat er geen voorspelbare invulling voor is. Wij zorgen ervoor dat we dan een spelletje kunnen doen. In onze rugzak zit altijd een spelletje UNO. Als de situatie zich niet leent om een meegebracht spelletje te doen, is er altijd nog ‘ik zie ik zie wat jij niet ziet’, later door ons vervangen door ‘wie/wat/waar ben ik’, naar de spelshow uit de jaren ‘90. De kinderen bedenken wie ze zijn, geven twee hints en wij mogen vragen stellen en proberen te raden wie zij zijn. Handig, want dat spelletje kun je overal doen, je kunt ermee variëren en het verveelt dus niet zo snel. We doen het onderweg, in de file, in de rij voor de ingang, eigenlijk overal waar je niet stil hoeft te zijn en niet ingevulde tijd hebt. En omdat de fantasie en creativiteit van de kinderen voorop staat, werkt dit eigenlijk altijd goed!

Kamperen
En dan op vakantie. Wij zijn kampeerders. Sinds wij een aantal jaren geleden met de caravan in Zweden zijn geweest, waar het hoogst ongebruikelijk bleek om langer dan drie dagen op één plaats te staan, trekken wij altijd rond. In het begin waren wij bang dat dit voor de kinderen te onrustig zou zijn, maar dit viel gelukkig erg mee. We ontdekten dat de veiligheid van de caravan, ons ‘eigen plekje’, voldoende zekerheid gaf voor de kinderen om met de wisselende omgevingen om te gaan. Natuurlijk geholpen door de keuze voor kleinere, overzichtelijke en prikkelarme campings die we na aankomst direct samen verkenden. Voor ons werkt het, maar ik kan me voorstellen dat kinderen die graag vakantievriendjes en -vriendinnetjes hebben, liever op één plaats blijven. Doe vooral wat bij jullie past, maar probeer wel de omgeving zo snel mogelijk vertrouwd te maken.

Natuurlijk ondernemen we graag dingen als we op vakantie zijn. Het is daarbij belangrijk dat je ook dingen kunt ondernemen die je zelf wilt, ook wanneer die voor de kinderen misschien minder aantrekkelijk zijn. Wij proberen dan altijd een activiteit voor een halve dag te plannen, waarbij we in de tweede helft van de dag iets doen wat de kinderen leuk vinden. Dit spreken we dan duidelijk af, zodat de kinderen weten wat er gaat gebeuren.

Packages
Tenslotte wil ik nog graag een laatste tip met jullie delen. Onze twee kinderen zijn inmiddels oud genoeg om ook tijdens vakantie te kunnen helpen met dagelijkse taakjes, zoals tafel dekken, afwassen en douchen. Hiervoor hebben wij een overzicht gemaakt met twee ‘packages’ waar alle taakjes over zijn verdeeld. De packages worden per dag toebedeeld aan een van de kinderen, zodat altijd duidelijk is (met) wie en op welk moment een taak moet worden uitgevoerd. Hiermee zijn wij vorig jaar op vakantie begonnen en dat bleek zo’n succes, dat we dat sindsdien tot op de dag van vandaag gebruiken. Wij hoeven alleen nog maar het betreffende kind te roepen, aangevuld met “Package 1!” en de rest gaat vanzelf. Ook dat schept duidelijkheid en voorspelbaarheid en dat leidt precies tot wat tot we nodig hebben: rust!

Fijne zomervakantie!”

Lees hier de nieuwste update van de ouderraad